Ý nghĩa và thông số các xét nghiệm Gan

Home » Tin tức y khoa » Ý nghĩa và thông số các xét nghiệm Gan

HOTLINE: 1900 3232

Tin tức y khoa
28/02/2025
9 Số phút đã đọc

Hiện nay, tại Trung tâm xét nghiệm Biomics có đầy đủ các thiết bị, máy móc để thực hiện các xét nghiệm phục vụ chẩn đoán, theo dõi và điều trị các bệnh lý liên quan đến gan, mật như hệ thống Cobas, hệ thống đông máu Horiba G800…

Xét nghiệm đánh giá chức năng gan gồm những chỉ số nào?

Hiện tại có nhiều xét nghiệm đánh giá chức gan và được chia thành 3 nhóm phổ biến như sau:

Nhóm kiểm tra tình trạng tổn thương tế bào gan.
Nhóm tầm soát chức năng bài tiết và khử độc.
Nhóm xét nghiệm đánh giá chức năng tổng hợp của gan

Xét nghiệm kiểm tra tình trạng tổn thương tế bào gan

Bao gồm các chỉ số men gan AST và ALT. Đây là 2 enzyme được sản xuất bởi gan, đảm nhiệm chuyển hóa dinh dưỡng từ thức ăn, và tạo ra năng lượng để cơ thể hoạt động. Khi gan bị tổn thương hoặc viêm nhiễm, chúng được giải phóng vào máu khiến nồng độ các chất này tăng cao.

Chỉ số ALT: 0-40 U/L.
Chỉ số AST: 0-41 U/L

Cả AST và ALT đều là các xét nghiệm tổn thương của gan. Việc đo hoạt độ các enzyme này hỗ trợ chẩn đoán một số bệnh lý về gan như viêm gan, xơ gan. Ngoài ra, nồng độ AST cao bất thường là một dấu hiệu của bệnh nhồi máu cơ tim, nhồi máu phổi, hoặc các bệnh về xương.

Xét nghiệm tầm soát chức năng bài tiết và khử độc của gan

Bilirubin

Gan có nhiệm vụ đào thải các bilirubin trong cơ thể. Đây là một chất được tạo nên bởi sự phân hủy các tế bào hồng cầu già. Chất này tồn tại ở 2 dạng là bilirubin trực tiếp và bilirubin gián tiếp. Khi gan bị tổn thương, bilirubin không được đào thải hết sẽ đi vào máu và gây nên vàng da, vàng mắt. Điều này cũng xảy ra tương tự nếu các tế bào hồng cầu bị tiêu hủy nhiều hơn bình thường.

Bilirubin toàn phần: <15 mmol/l.
Bilirubin trực tiếp: <3,4 mmol/l.
Bilirubin gián tiếp: <11,6 mmol/l

Tăng bilirubin thường được phân tích chung với tăng bilirubin trực tiếp hoặc bilirubin gián tiếp. Nếu bilirubin trực tiếp chiếm ưu thế là dấu hiệu của bệnh tán huyết, tạo hồng cầu không hiệu quả, tái hấp thụ từ khối máu tụ. Trường hợp bilirubin gián tiếp chiếm ưu thế chỉ ra các bệnh gan mật do do tắc nghẽn đường mật gây nên.

Alkaline Phosphatase (ALP)

Đây là phân tử protein được tìm thấy chủ yếu ở gan, mật và xương; một số ít có ở thận và nhau thai. Do đó, xét nghiệm chức năng gan đo nồng độ ALP thường được sử dụng giúp phát hiện các bệnh lý phổ biến về gan, đường mật.

ALP được xem là dấu hiệu về các bệnh lý nguy hiểm khi chỉ số này thay đổi bất thường. Điều này đã được xác nhận dù cho có sự khác nhau tùy theo độ tuổi, giới tính, và nhóm máu.

Chỉ số ALP: 30 – 130 U/L

ALP tăng nhẹ và vừa (gấp 2 lần): Dấu hiệu của bệnh viêm gan, xơ gan…
ALP tăng cao (gấp 3 lần trở lên): Bệnh lý về tắc mật trong hoặc ngoài gan.

Gamma-Glutamyl Transpeptidase (GGT)

Là một trong các xét nghiệm chức năng gan quan trọng. GGT tăng cao là dấu hiệu đặc trưng của tổn thương gan ở những người có tiền sử lạm dụng rượu bia. Các bệnh này thường là viêm gan do bia rượu, viêm gan mãn tính, hoặc nhiễm độc gan.
Chỉ số GGT bình thường: 0-61 IU/L.
Lưu ý rằng đây chỉ là khoảng tham khảo bởi chỉ số GGT bình thường có thể khác nhau ở nam và nữ. GGT có thể chênh lệch theo phép đo của trung tâm thực hiện xét nghiệm chức năng gan.

Xét nghiệm đánh giá chức năng tổng hợp của gan

Albumin

Albumin có nhiệm vụ giữ nước trong thành mạch, ngăn ngừa thoát dịch từ lòng mạch qua các mô xung quanh như phổi, màng bụng. Đồng thời, albumin là phân tử protein giúp vận chuyển các vitamin, hormone, cùng những chất khác trong cơ thể.
Chỉ số albumin bình thường: là 34 – 54 g/l
Chỉ số này giảm khi cơ thể đang gặp những vấn đề về xơ gan hoặc khi bị tổn thương gan rất nặng. Những người có những triệu chứng như vàng da, vàng mắt, phù nề, buồn nôn, mệt mỏi… thường được chỉ định đo lường albumin.

Globulin

Globulin đóng vai trò giúp hệ miễn dịch nhận biết và kích thích sản sinh kháng thể chống lại những tác nhân lạ từ bên ngoài. Đây cũng là một protein quan trọng tham gia vào điều hòa quá trình đông máu và hỗ trợ cân bằng axit-bazo bên trong cơ thể.
Chỉ số globulin: 34 – 48 g/L
Nồng độ globulin giảm cho thấy sự suy yếu trong khả năng tổng hợp kháng thể hoặc mất protein ra ngoài cơ thể. Điều này báo hiệu những bệnh lý như nhiễm khuẩn huyết, thận hư, suy dinh dưỡng do hấp thụ kém, hoặc các bệnh về khớp.

Thời gian Prothrombin (PT)

Đây là khoảng thời gian cần thiết để hình thành một cục máu đông – là một yếu tố đông máu có liên quan đến gan. Đây là xét nghiệm chức năng gan rất quan trọng giúp giúp đánh giá khả năng đông máu. Đồng thời, xét nghiệm cũng hỗ trợ phát hiện các vấn đề nghiêm trọng ở gan như xơ gan.
Thời gian PT: 9-11 giây
Khi gan bị tổn thương thì thời gian PT sẽ kéo dài hơn bình thường, dẫn đến hiện tượng chảy máu khó kiểm soát.